اکبر گلپایگانی: مست مستم (ترانه اول)

گلپا مست مستم

مست مستم
شعر: بیژن ترقی
پیانو: مرتضی محجوبی
خواننده: علی‌اکبر گلپایگانی

* * *
حکایت اولین ترانه «گلپایگانی» به روایت «بیژن ترقی»

* * *

گلوریا روحانی: سرگشته (اولین ترانه)

گلوریا روحانی سرگشته

سرگشته
شعر: جمشید احمدی
آهنگ:‌ چنگیز دادرس
خواننده: گلوریا روحانی

* ‌* *
تاریخچهٔ اولین ترانهٔ خوانندگان ایرانی

* *‌ *

ضیاء: اشک قایقران (اولین ترانه)

ضیا اشک قایقران

اشک قایقران
شعر و آهنگ: ضیاء
خواننده: ضیاء

ـ ای قایقران! به کجا می روی؟
به قلب دریا چرا می‌روی؟
هر نیمه‌شب توی دریا چرا
گریان چرا؟ بی‌نوا می‌روی؟

ـ «دخترم را دریا ربوده
در میان دریا غنوده، می‌روم تا گریه کُنم
می‌روم تا میانِ دریا بیابم دختر پری را، از برایش شکوه کنم
گویمش: «بی‌قرارم، بی‌امیدم، تنهای تنها
دخترم گشته گم، در میان موج دریا»

* * *
ای قایقران به کجا می‌روی (نگاهنگ)

* * *

آغاسی: مرو با دیگری (اولین ترانه)

آغاسی مرو با دیگری

 

مرو با دیگری
شعر: بامداد جویباری
آهنگ: ناصر تبریزی
خواننده: نعمت‌الله آغاسی

دل شده یه کاسه‌ی خون
به لبم داغِ جنون، به کنارم تو بمون
مرو با دیگری
اومده دیوونه‌ی تو، به در خونه‌ی تو
مرو با دیگری

یار دگر داری اگر بی‌خبر، وای من!
تا به لبات بوسه زند بعد از این جای من

چشم و دلم منتظره
آه من بی‌اثره، دو تا چشمام به درهِ
که تو پیدا بشی
دل میگه باز گریه کنم، ز غمت شکوه کنم
که تو رسوا بشی
من که در این شهر غریب عاشقی بی‌کِسم

♫  LP Cover  ♫

* * *

منوچهر سخایی: کالسکه‌ی زرین (اولین ترانه)

منوچهر کالسکه زرین

 

کالسکه‌ زرین
شعر: پرویز وکیلی
آهنگ: کامبیز مژدهی
خواننده:‌ منوچهر سخایی

کالسکه‌ی زرینی در فروغ ماه
آهسته شود پنهان در غبار راه
بی‌خبر بگذشت آرام از کنار من
بُرده با خود از کنارِ من، قرارِ من
یارِ من در کالسکه بنشسته
دل ز عشق و شهر خود بگسسته

آه! چه حاصل از آشنایی
چون به بار آرد جدایی
از چشمم بگذشت
همچون رویایی
با این راه دور و دراز
کی من به او می‌رسم باز

* * *
ترانه‌شناسی «کامبیز مژدهی»

* * *

پرتو: عشق خود حاشا مکن (اولین ترانه)

پرتو عشق خود حاشا مکن

عشق خود حاشا مکن (با صدای مرضیه)
شعر: معینی کرمانشاهی
آهنگ: علی تجویدی
خواننده: پرتو

عشق خود حاشا مکُن
با من چنین سودا مکُن
این امشب‌و فردا مکُن
شاید اگر امشب رَوَد فردا نیاید
شاید اگر امشب رَوَد فردا نیاید

آتش بزن در سینه سودای هوس را
چون من اگر عاشق شدی بگذر ز دنیا
از عاشقی پروا مکُن
این امشب‌و فـردا مکُن
شاید اگر امشب رَوَد فردا نیاید
شاید اگر امشب رَوَد فردا نیاید

راضی مشو فریاد من هر شب رود تا آسمان‌ها
راضی مشو نامت فتد در بی‌وفـــایی بر زبان‌ها
اکنون که من هستم وفا کُن
فردایِ بی‌فردا رها کُن
این امشب‌و فردا مکُن

شاید اگر امشب رَوَد فردا نیاید
شاید اگر امشب رَوَد فردا نیاید

راضی مشو هر نیمه‌شب از سوز دل آهی برآرَم
راضی مشو بر چهره‌ی مِهر و وفا داغی گُذارم
در عشق من دل با خدا کُن
فردایِ بی فردا رها کُن
این امشب‌و فـردا مکُن
شاید اگر امشب رَوَد فردا نیاید
شاید اگر امشب رَوَد فردا نیاید

* * *
«معینی کرمانشاهی»، شاعر ترانه‌های ماندگار

* * *

مهستی: بی‌خبر ماندی ز حالم (اولین ترانه)

مهستی آن که دلم را برده خدایا

بی‌خبر ماندی ز حالم (گلهای رنگارنگ ۴۲۰)
شعر: بیژن ترقی
آهنگ: پرویز یاحقی
خواننده: مهستی

آن‌ که دلم را بُرده خدایا
زندگیم را کرده تبه، کو؟
همنفسم کو، آن‌ که نگاهش
روز من از غم کرده سیه کو؟

بی خبر ماندی ز حالم ز آنچه آمد بر سر من
عشق تو آخر به توفان می‌دهد خاکستر من
شعله‌ی عشق تو از بس در دلم بالا گرفته
سینه مالامالِ آتش، غم وجودم را گرفته
هر زمان آید به یادم دیده‌ی مستِ تو
گریم از بختِ بدِ خود، نالم از دستِ تو

رُخت، سحرِ نو دمیده‌ی من
فروغ رُخت، نور دیده‌ی من
برخیز و بیا ای امید دلم شام من سپری کُن

تویی که به دل نقشِ غم زده‌ای
چو غنچه گره بر دلم زده‌ای
بر خسته‌دلان چون نسیم سحر
یک نفس گذری کُن
هر کجا گذری، زیر پا نظری کُن

* * *

علی نظری: بر مزار مادر (اولین ترانه)

علی نظری بر مزار مادر

بر مزار مادر
شعر و آهنگ: علی نظری
خواننده: علی نظری

خیز مادر که به پای تو گُهر بریزم
گُهر آغشته به خوناب جگر می‌ریزم
خفته‌ای در دل خاک و زدلم بی‌خبری
هر شب از خاک مزار تو بسر می‌ریزم
دلم خون شد ز تنهایی، ندارد دل شکیبایی
فراغت می کُشد آخر، مرا این درد تنهائی
به جان آتش برافروزم، چو شمعی تا سحر سوزم
به راهت چشم تَر دوزم، ولی دانم نمی‌آیی
به خاطر آیدم روزی که بودی یار غمخوارم
کنون تنها در این خلوت به یادت اشکِ غم بارم
دگر بی‌تو از این دنیای فانی دل بُریدم من
حلالم کن شرابی را که از جانت مکیدم من
(هنوز هم نغمه‌ی لالای تو رسد از عالم بالا به گوشم
بگوشم آید این آوای جانبخش

فراموشت نخواهم کرد مادر اگر چه در دل خاکم خموشم)

* * *

نام و یاد «مادر» در ترانه‌های ایرانی

* * *

رامش: پرستو جان (اولین ترانه)

رامش پرستو جان

پرستو جان
شعر: لعبت شیبانی (والا)
آهنگ: عطاالله خُرم
خواننده: رامش
پرستو جان! کجا رفتی؟ بهاره
درختِ یاس گل کرده دوباره
نمی‌آیی، نمی دونی که بی‌تو
به چشمم زندگی رنگی نداره
پرستو جان! کجا کاشانه کردی
بنای عشق را ویرانه کردی
پرستو جان! پرِ پرواز تو کو
نوای گرم و افسون‌ساز تو کو
تنت سرد و لبت خاموشه امشب
پرستو گرمی آواز تو کو
نمی دونی شب هجران درازه
در میخانه‌ی اندوه بازه
نمی‌گویی که بعد از رفتن تو
دل دیوانه‌ام با غم چه سازه؟
* * *

تاریخچهٔ اولین ترانهٔ خوانندگان ایرانی

* * *