بدون شک بخشی از ترانههای ماندگار در حافظهٔ جمعی ما ایرانیان از ساختههای تورج نگهبان (ترانهسرا) و همایون خرم (آهنگساز) است. ترانه «آنچه گذشت» اولین شعر تورج نگبهان و نخستین آهنگ همایون خرم برای مرضیه بود. اجرای اول این ترانه را بشنوید و داستان چگونگی خلق این اثر را به روایت همایون خرم برگرفته از کتاب خاطرات او بخوانید.
«. . . اولین آهنگی که به خانم مرضیه دادم، آهنگی بود به نام «آنچه گذشت» که مردم و روزنامهها خیلی از آن استقبال کردند. آشنایی من خانم مرضیه از طریق برادر ایشان بود که قبلا با هم در مدرسه علمیه همشاگردی بودیم. [. . .] شعر این ترانه را آقای تورج نگهبان در منزل ما ساختند. اگرچه قرار نبود که خانم مرضیه این آهنگ را اجرا کنند، ولی بر اثر ماجرایی، این آهنگ با دقت و وسواس بسیار، ساخته و توسط ایشان اجرا شد. شعر این آهنگ در بهمن ۱۳۳۵ در شماره نهم «مجلهٔ موزیک ایران» چاپ شد. خاطر نشان میکنم که نوازندهٔ آکاردئون آقای «تهرانی»، نوازندهٔ ترومپت آقای «یوسف رشیدی» و نوازندهٔ جاز [درامز] احتمالا آقای «نیکول الوندی» بودهاند.» [برگرفته از کتاب: غوغای ستارگان، خاطرات هنری مهندس همایون خرم، انتشارات جاویدان، تهران، چاپ اول ۱۳۸۹، صفحات ۱۱۳ تا ۱۱۵]
● پانویس مجله موزیک ایران:
چون عدهٔ زیادی از خوانندگان مجله برای چاپ آهنگهای آقای مهندس خرم که توسط مرضیه خوانده میشود اظهار تمایل کردهاند؛ اینک بنا به درخواست آنان آهنگ «آنچه گذشت» در این شماره چاپ گردیده و بعد از این نیز معروفترین آهنگهای ایشان چاپ خواهد شد.
● شرح عکس بالا:
عکس تورج نگهبان و پشتنویس آن به خط او و همایون خرم، به یادبود روز ساختن ترانه «آنچه گذشت».
خط بالا: (دستخط تورج نگهبان، ترانهسرا)
تقدیم به همایون عزیز گردید ـ تورج ـ ۱۳۳۵/۹/۱
خط پایین: (دستخط همایون خرم، آهنگساز)
یادبود روز پنجشنبه و ترانه«آنچه گذشت!» شاید اثر جاویدانی باشد. امضاء ـ ۱۳۳۵/۹/۱
* * *
مجموعهای شامل ۶۴ کتاب مصور، ۶۶ نمایشنامهی شنیداری و ۴۹ فیلم کودکان در دسترس علاقمندان و قابل دانلود است. شما هم اگر از تولیدات «کانون پرورش کودکان و نوجوانان» در بازهی زمانی (۱۳۵۷ ـ ۱۳۴۴) آثار دیگری سراغ دارید بفرستید تا به این مجموعه اضافه شود. باشد که از شما، برای ما و دیگر دوستداران بهیادگار بماند.
فهرست آثار کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان (۱۳۵۷ ـ ۱۳۴۴)
* * *
«کبرا نام خواهر مُردهام بود که شناسنامهاش را باطل نکرده بودند و شناسنامه را برای من گذاشتند. مادر مریم صدایم میکرد. پدر زهرا میخواندم. زمان رقصندگی شهلا میگفتندم. در سینما شهرزاد شدم؛ حالا زیر شعرهایم مینویسند: م ـ شهرزاد.» (برگرفته از مقدمه کتاب با تشنگی پیر میشویم)
● یادی از «شهرزاد» شاعر، نویسنده و رقصندهی فیلمهای فارسی
* * *
از کارهای قابل توجه و پسندیدهی «کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان» در آن سالهای دور، یکی هم آشنا کردن نوجوانان با فخر زبان فارسی، شاهنامهی فردوسی ـ و آشنایی آنان با داستانهایی از این اثر بود.
ادامه خواندن «کانون پرورش فکری» و اهمیت آشنایی نوجوانان با شاهنامه فردوسی
محمود مشرف آزاد تهرانی را اهل کتاب و ادبیات بیشتر به نام «م. آزاد» میشناسند. سالیانی آموزگار بود و تدریس، ترجمه و تالیف میکرد، شعر میگفت و نقد ادبی مینوشت ولی بیش از اینها او با کتابهای کودکانش شناختهشده است.
ادامه خواندن «م. آزاد» و کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان
جواد مجابی با سی دفتر شعر، چندین نمایشنامه، رمان، مجموعهی داستان کوتاه و کتب و مقالات پژوهشی در باره هنر نقاشی و شناختنامههایش در بارهی احمد شاملو و غلامحسین ساعدی، چند کتاب هم برای کودکان نوشته است که در دههی پنجاه خورشیدی توسط کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان منتشر شده است.
ادامه خواندن «جواد مجابی» در کانون پرورش فکری کودکان
در دههی پنجاه نادر ابراهیمی را بزرگترها با سریال «آتش بدون دود» میشناختند، جوانترها با مجموعه داستانهای کوتاه او، نوجوانان با «سفرهای دور و دراز هامی و کامی» که از تلویزیون پخش میشد؛ و کودکان با کتابهای قصهای که کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان از او منتشر کرده بود.
● نادر ابراهیمی: کلاغها (۱۳۴۸)
● نادر ابراهیمی: سنجابها (۱۳۴۹)
● نادر ابراهیمی: پهلوان پهلوانان (۱۳۵۲)
● نادر ابراهیمی: قصهی گلهای قالی (۱۳۵۲)
● نادر ابراهیمی: بزی که گم شد (نوشتاری)
● نادر ابراهیمی: بزی که گم شد (شنیداری)
● مجموعهای نوشتاری ـ شنیداری از کارهای کانون پرورش فکری از سال ۱۳۴۴ تا ۱۳۵۷
* * *
