
بهار خنده زد و ارغوان شکفت.
در خانه، زیر پنجره گل داد یاس پیر.

بهار خنده زد و ارغوان شکفت.
در خانه، زیر پنجره گل داد یاس پیر.
گفته میشود تا امروز تنها دو ترانه ـ سرود وجود دارد که بیش از هر آهنگ و سرود دیگری در جهان خوانده و شنیده شده است. اول بخش پایانی از سمفونی ۹ بتهوون بههمراه سرودهٔ An die Freude [در ستایش شادی] از «شیلر» شاعر آلمانی که بهصورت آواز جمعی خوانده میشود و ما ایرانیها آن را با نام «کورال شادی» میشناسیم؛ و دوم سرود «انترناسیونال»، که با روز جهانی کارگر در اولین روز از ماه مه عجین شده است.
ادامه خواندن برخیز ای داغ لعنت خورده! (تاریخچهی سرود انترناسیونال)

همسال نعرهی «نه!»
سرودهی: ایرج جنتیعطائی
صدای: راوی حکایت باقی
اجرا: سه شبنه ۳۰ فروردین ۱۳۸۴
ادامه خواندن ایرج جنتیعطائی: همسال نعرهی نه! (برای زندان اوین)

ترانهها را بنا به اقتضا میشود در گروههای موضوعی مختلف هم دستهبندی کرد، که خب البته ما قصد آن را ـ دستکم حالا و در اینجا ـ نداریم. فقط به اشاره بگوییم و یاد کنیم از ترانههایی که خود، جدا از شعر و آهنگ و صدای خوانندهاش، با بعضی از حوادث تاریخی، در عصر نسلی که ما بوده باشیم گره خورده و دستمایۀ بهیادآوری آن واقعۀ خاص برای شنوندۀ آن ترانه است.

محمدعلی فردین ۱۸ فروردین سال ۱۳۷۹ در تهران درگذشت. مراسم خاکسپاری او یکی از بهیادماندنیترین بدرقههایی بود که مردم در وداع با هنرمند محبوب خود نشان دادند. شرکت انبوه مردم در این مراسم، و در میان آنها، جوانانی با لباسهای منقش به تصویر فردین، نسلی که بعد از انقلاب و کنار ماندن فردین از سینما بهدنیا آمده بود؛ پرسشی تازه شد برای اهل تحقیق در مسائل و مقولات مربوط به جامعهشناسی اجتماعی.

سروده و صدا: نصرت رحمانی
موسیقی متن: مجید انتظامی
کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان ۱۳۵۶

زندگی و آثار امینالله حسین
بهکوشش: ارسلان ساسانی
نوشته: فریدون معزی مقدم
گوینده: مظفر مقدم
صدای: امینالله حسین
کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان ۱۳۵۴

زندگی و آثار ابوالحسن صبا
صدای: فیروزه امیرمعز
کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان ۱۳۵۲
این کتاب در شکل نوشتاری ( PDF )
* * *
فهرست آثار کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان (۱۳۵۷ ـ ۱۳۴۴)
* * *
سپیدهدم
قسمت دوم ترانه «مرا ببوس»)
شعر: حیدر رقابی (هاله)
آهنگ: مجید وفادار
خواننده: حسن گلنراقی
گفتهاند: «ترانۀ «مرا ببوس»، نه تنها «مجید وفادار» و «حیدر رقابی» را به اوج شهرت رسانید، که همین نقش را در مورد خواننده گمنام خود «حسن گلنراقی» ایفا کرد. خوانندهای که یکشبه به اوج رسید و بیآنکه ترانهای دیگر بخواند، نام خود را در فهرست خوانندگان «نامآور» نگاه داشت. . .»
اما واقعیت این است که «گلنراقی» فقط همین یک ترانه را نخوانده. میگویند و در جایی هم نوشتهاند: در یکی از فیلمهای سینمایی آن روزگار، آوازی که جوان نقش اول در صحنهای از فیلم، هنگام کباب کردن دل و قلوه میخواند، صدای «حسن گلنراقی» است. (در اینجا)
جدا از این، ترانۀ دیگری وجود دارد به نام «ستاره مُرد». آهنگ این ترانه تنظیم دیگری است از ریتم و مولودی ترانۀ «مرا ببوس». در بارۀ این ترانه نیز گفتهاند که: بند دوم «مرا ببوس» است.
ترانۀ «ستاره مُرد»، همزمان با ترانۀ «مرا ببوس» بهصورت صفحه چهل و پنج دور گرامافون، و هر کدام در یک سوی صفحه به بازار آمد. شاید هنوز باشند کسانی که نمونهای از این صفحه را داشته باشند.
ستاره مُرد، سپیدهدم / چو یک فرشته ماهم / نهاده دیده برهم / میان پرنیان غنوده بود / به آخرین نگاهش/ نگاه بىگناهش / سرود واپسین سروده بود / دید كه من از این پس دل در راه دیگر دارم / به راه دیگر، شورى دیگر در سر دارم / ز صبح روشن باید از آن دل بردارم / كه عهد خونین با صبحى روشن تر دارم (آه) / بهروى او نگاه من / نگاه او، به راه من / فرشتگان زیبا، به ماتم دل ما / در آسمان همآوا / دختر زیبا، همچون شبنم گلها، با برگ شقایقها / بنشین بر بال باد سحر / دختر زیبا، چشمان سیه بگشا / با روى بهشت آسا / بنگر خندانم بار دگر /
* * *
فهرست مطالب «تاریخچهٔ ترانهٔ مرا ببوس»
* * *