مرتضی: هستی تو (ترانه فیلم)

مرتضی هستی تو

هستی تو
شعر: مسعود هوشمند
آهنگ: حسین واثقی
خواننده:‌ مرتضی
ترانه فیلم: حسین آژدان

♫  LP Cover  ♫

* * *

مهستی: بر آسمان نوشته (ترانه فیلم)

مهستی بر آسمان نوشته

بر آسمان نوشته (با صدای عهدیه)
شعر: بیژن ترقی
آهنگ: عطاالله خرم
خواننده: مهستی
ترانه فیلم: بر آسمان نوشته
انتشار ترانه: پاییز سال ۱۳۴۷

آن دل که اَسیرِ بلا نشود
سرچشمه‌یِ مهر و وفا نشود
آن دل که تهی بُود از غمِ دوست
او را خبری زِ خدا نشود

بر آسمان نوشته که:
«وفا با جانِ ما سرشته»

هر دم یاری به یاری آشنا گردد
باغِ هستی پُر از گُلِ وفا گردد
اَشکِ حسرت زِ چشمِ آسمان ریزد
هر دم یاری زِ یارِ خود جدا گردد

[برایِ گفتنِ با دوست، شِکوه‌ها به دلم بود
دریغ و درد که در روزگار دوست ندیدم من]

دانی که به ما زِ چه دل داده خدا
دل داده خدا که کُنی مهر و وفا
تو ای کسی که دل به غمِ دگری ندهی
درختِ بی‌بری که دگر ثمری ندهی

آن دل که اَسیرِ بلا نشود
سرچشمه‌یِ مهر و وفا نشود
آن دل که تهی بُود از غمِ دوست
او را خبری زِ خدا نشود

بر آسمان نوشته که:
«وفا با جانِ ما سرشته»

♫  LP Cover  ♫

* * *

ویگن: عشق پنهان (ترانه‌ی فیلم)

ویگن عشق پنهان

عشق پنهان
شعر: پرویز وکیلی
آهنگ: پرویز مقصدی
خواننده: ویگن
ترانه فیلم: عروس دریا (۱۳۴۴)

عشق من، با من چرا سر جدایی داره؟!
خون به دشت دلم، لاله می‌کاره
مگر خدا کُنه دردمو چاره!

خوشای اونا که سحر با بی‌قراری
میرن به خونه‌ی یار به خواستگاری
دل به دریا می‌زنن، یارو می‌بینن
گُل میگن، از لب یار، صد گُل می‌چینن!

چه کردی ای دل من عشق پنهون شده را؟
که او ندارد و نمی‌کُند دگر هوای عشق مرا!

● متن ترانه برگرفته از: («کانال تلگرامی ترانه‌شناسی ویگن»)

* * *

عارف: داش غلام (ترانه فیلم)

عارف داش غلام

داش غلام
ترانه‌سرا: امان منطقی
آهنگساز: انوشیروان روحانی
خواننده: عارف
ترانه فیلم: غلام ژاندارم
اجرا: ۱۳۵۰

داش غلام اسبت کرنگ، قدت بلند ، تیرت خدنگه
داش غلام قربون قانونت که تو لوله‌ی تفنگه

داش غلام دشمن اومد
پنج تیرو بردار
اسب‌تو رو تنگه خیبر نگه دار

تیر بزن کارو تموم کُن! غلام ژاندارم!
چندتا با یه تیر حروم کُن! غلام ژاندارم!

نعل اسبت داش غلام آتیش‌فشونه
پنج تیرت ماشه طلا، نقره نشونه

داش غلام اسبت کرنگ، قدت بلند ، تیرت خدنگه
داش غلام قربون قانونت که تو لوله‌ی تفنگه

داش غلام راحت بخواب تا به قیومت
بچه گرگت عاقبت پشتی‌ت در اومد

یاد از اون روزی که پنج تیر برمی‌داشتی
اسب‌تو رو تنگه‌ها نگه می‌داشتی

داش غلام اسبت کرنگ، قدت بلند ، تیرت خدنگه
داش غلام قربون قانونت که تو لوله‌ی تفنگه

♫  LP Cover  ♫

* * *

عارف: در خلوت تنهایی (ترانه فیلم)

عارف خلوت تنهایی

در خلوت تنهایی
شعر: تورج نگهبان
آهنگ: بابک افشار
خواننده: عارف
ترانه فیلم: دختر عشوه‌گر | ۱۳۴۷

تا در کوه و صحرا هستم روانه
جویم از او نشان، خانه به خانه
می‌خواهم ز گُل‌ها نشانش بگیرم
می‌ترسم نیابم نشانش، از غصه بمیرم!

ای شام جدایی تو پایان نداری!
ای غم از چه بی‌او تو ما را تنها نگذاری!

هر جا که رَوم با یاد توام
در خلوت تنهایی من، جای تو خالی!
ای مایه‌ی بی نامی من، جای تو خالی!

ز بَرَم کجا رفتی؟ تو بگو چرا رفتی دگر از کنار من
تو بیا که خون گریَد ز غم جدایی‌ها دل بی‌قرار من

● متن و ترانه برگرفته از کانال: «ترانه‌شناسی عارف»

* * *

گوگوش: تور سپید، رخت عزا (ترانه فیلم)

گوگوش تور سپید رخت عزا

تور سپید، رخت عزا
کلام: شهیار قنبری / خواننده: گوگوش
بر آهنگ: Tumko mubarak ho ye shaadi khana abaadi / Lata Mangeshkar

تور سپید، رخت عزا
ترانه‌سرا: شهیار قنبری
آهنگساز‌: Pennalal Ghosh
خواننده: گوگوش
ترانه فیلم: همای سعادت

دلم غمگین و بیمار، از هستی سیره
خدا گواهه دلم از تنهایی می‌میره!
بر تو مبارکه این عروسی، غم بر من!
تور سپید سر کرده من، رَخت عزا بر تن!

خونه خراب کردی تو
خونه‌ات شه آباد و روشن!
بر تو مبارکه این عروسی، غم بر من!
تور سپید سر کرده من، رَخت عزا بر تن!

قلب غریبم بی‌گناهه
عمر دو روزه، بی‌تو تباهه
خورشید من بی‌تو سیاهه
خونه خراب کردی تو
خونه‌ات شه آباد و روشن!
بر تو مبارکه این عروسی، غم بر من!
تور سپید سر کرده من، رَخت عزا بر تن!

جای من امشب با تو نشسته
با حلقه‌ی زر، قلبم شکسته
در چشمم اشک غم حلقه بسته، قلبم شکسته
خدا که قهر کرده از من
تو هم که هستی از آهن!
بر تو مبارکه این عروسی، غم بر من!
تور سپید سر کرده من، رَخت عزا بر تن!

دیدی که با دلم آخر چه کردی؟!
می‌بینی تو یه روز، دنیای دردی
با روسیاهی باز بر‌می‌گردی، باز برمی‌گردی!
اون روز که برگشتی بگیر سراغ این دل از گورکَن!
بر تو مبارکه این عروسی، غم بر من!
تور سپید سر کرده من، رَخت عزا بر تن!

● در سال ۱۳۴۹ پروژه‌ی نخستین فیلم مشترک سینمای ایران و هندوستان به نویسندگی «سعید مطلبی»، کارگردانی »تاپی چاناکیا»، تهیه‌کنندگی »عباس شباویز» و با حضور «محمدعلی فردین» کلید خورد. این فیلم که در سینمای هند با نام Subah-O-Shaam اکران شده بود، در ایران با نام «همای سعادت» روی پرده‌ی سینما رفت.
طبق رسوم آن سالها که در زمان دوبله، ترانه‌ها را نیز با شعری فارسی و خواننده‌ای ایرانی جایگزین می‌کردند، به دعوت و انتخاب مرحوم فردین اجرای ۳ ترانه از این فیلم به «گوگوش» که پیشینه‌ی حرفه‌ای در اجرای ترانه‌هایی در سبک و سیاق هندی داشت، واگذار شد. ملودی این اثر برگرفته از ترانه‌ی Tumko Mubarak Ho می‌باشد که با صدای Lata Mangeshkar در این فیلم اجرا شده است‌. (برگرفته از: کانال تلگرامی ترانه‌شناسی گوگوش)

* * *
♫  LP Cover  ♫

*‌ * *
نمونه‌ی فارسی شده‌ی ترانه‌های مشهور

* * *

ویگن: دیدار

ویگن دیدار

دیدار
ترانه‌سرا: پرویز وکیلی
آهنگ و آواز: ویگن
تنظیم و ارکستر: آلوارو سباستیان
خواننده: ویگن
ترانه فیلم: تپه‌ی عشق (۱۳۳۸)

ای دلدار افسونگر
در شب‌های نوبهار
چون شود در آسمان‌ها چشم اختران، بیدار
بازآ سوی من، که هستم در راهت به انتظار

می‌گیرد مهتاب از چشمانت خواب
آن‌جا در آن شهر عشق و رویا
دور از افسون و غوغا
بازآ جانا سویَم، مست و شیدا
تابان کن روی زیبا!

آن‌جا که نور مهتاب روشن کرده روی تو
پریشان کُنَد نسیمی هر زمان، گیسوی تو
در آن‌جا که چهره‌ی گل می‌خندد به سوی تو

از بوی گُلها دل گردد شیدا
آن‌جا کز رخسار زیبای تو
گل ریزد در پای تو
بازآ جانا سویَم، مست و شیدا
تابان کن روی زیبا

● متن و ترانه برگرفته از: («کانال تلگرامی ترانه‌شناسی ویگن»)

* * *
♫  LP Cover  ♫

* * *

عارف: آی شانس بسوزی (ترانه فیلم)

عارف ای شانس بسوزی

آی شانس بسوزی
ترانه سرا: جهانبخش پازوکی
آهنگساز: جهانبخش پازوکی
تنظیم کننده: ناصر چشم آذر
خواننده: عارف
ترانه فیلم: بزن بریم دزدی | ۱۳۵۳

منم همون کسی که با نازهای تو ساخته
دلش رو خیلی راحت به چشمای تو باخته

آی شانس بسوزی
آی شانس بسوزی

بس که سوزوندی دلمو طاقت ساختن ندارم
موهاتو آشفته نکُن! دل واسه باختن ندارم

سوزوندی دل رو بسکی بلای من تو هستی
حالا دیگه گمونم با جون من نشستی

آی شانس بسوزی
آی شانس بسوزی

. . .

ستاره های عشق ما فاصلشون یه عالمه
اگه این آسمون باشه عمر زمین بازم کمه
. . .

♫  LP Cover  ♫

* * *

عارف: اسفند دونه دونه (ترانه فیلم)

عارف اسفند دونه دونه

اسفند دونه دونه
شعر و آهنگ: جهانبخش پازوکی
تنظیم کننده: واروژان
خواننده: عارف
ترانه فیلم: گروهبان | ۱۳۵۱

اسفند دونه دونه
بریز، عروس میره به خونه
دوماد براش هلاکه
خود عروس اینو میدونه

امشب آخه عروس کِشونه
با هم میرن به آشیونه

دلو بزن به دریا
نباش به فکر فردا
مگه آدم چند بار میاد به دنیا
مگه آدم میشه بمونه تنها

آدم تا وقتی که دلش جوونه
باید بیاره عشقشو تو خونه

امشب آخه عروس کِشونه
با هم میرن به آشیونه

* * *

عارف: دنیا چه بی‌وفایی (ترانه فیلم)

عارف دنیا چه بیوفایی

دنیا چه بی‌وفایی (دنیای بی‌وفا)
ترانه‌سرا: کریم فکور
آهنگساز: انوشیروان روحانی
خواننده: عارف
ترانه فیلم: دنیای پول | ۱۳۴۴

آه. . . دنیا چه بی وفایی!

چرخ بد مروت با ما به جنگه
این دوروز دنیا هر روز یه رنگه
چی بگم ز بخت خود گله دارم
چی بگم که رند بی‌کس و کارم
تو دلم هزار تا غم لونه کرده
چی بگم، چطور بگم که خمارم

هیکلم تو زندون گشته درب و داغون
دلخورم ای فلک از دست سرنوشتم
تو مپندار که من بدکیش و بدسرشتم

فلک لاکردار کرده مارو ناکار
ناکِ ناکم خدا، ای وای از این جوونی
تا نشی مثل من، احوال من ندونی

غم، غم گران شده نهان به دل من
دنیا چه بی‌وفایی
کی غم نهان دهد امان به دل من
دنیا چه بی‌وفایی

این ترانه پس از مدتی با تغییراتی در شعر ـ به‌صورتی که برای پخش در رادیو مناسب باشد ـ با نام «دنیای بی‌وفا» ضبط و منتشر شد. [در اینجا بشنوید.]
● متن و ترانه و توضیح برگرفته از کانال: «ترانه‌شناسی عارف»

* * *
♫  LP Cover  ♫

* * *