ویگن: گیتار من

ویگن گیتار من

گیتار من
ترانه‌سرا: کارو
آهنگساز، نوازنده گیتار و خواننده: ویگن
انتشار: ۱۳۳۶

ای دختر شوریده‌سَر
کاین سان غریب و بی‌خبر
سر می‌زنی بر سنگ قبرِ قلب حسرت‌زای من
ای لعبت زیبای من!

از دیدگان تار من
از ناله‌های زار من
بشنو دَمی درد دلِ بی‌صاحب و بیمار من
ای لعبت زیبای من!

افسرده شد، پژمرده شد
از آه حسرت‌بار من
گیتار من، گیتار من
اکنون ببین روز مرا
روز جگرسوز مرا
با آه و تب، جانم به لب
مِی می‌زنم، مِی می‌زنم
تا خواب ناز آید دَمی
بر دیده‌ی گیتار من

● متن و ترانه برگرفته از: («کانال تلگرامی ترانه‌شناسی ویگن»)

* * *
♫  LP Cover  ♫

* * *

ویگن: گمشده (۱)

ویگن گمشده

گمشده
ترانه‌سرا: ناصر رستگارنژاد
تنظیم‌کننده: نیکول الوندی (با همکاری ارکستر اسپانیولی)
خواننده: ویگن
انتشار: ۱۳۳۶

رفت و از پیِ آن گل زیبا
می‌روم روز و شب به همه‌جا
هر طرف جستجو کنم او را
خواهمَش به دعا ز خدا
می‌نَهَم سر به کوه و به صحرا
تا که روزی کنم او را پیدا

دورم از یار و دیار
من کجا، او کجا
هر جا سرگردانم بی‌ماوا
کردی دور از من، او را
ای خدا، ای خدا
رفته از چشمانم
خواب خوش، شب‌ها

از دوری روی دلدارم
در سینه دارم آتش و آه
می‌روم هر سو پیِ دلبر
تا که آید سر، عمر کوتاه
می‌خواهم از خدا
تا یک بار دیگر بینم روی او را
عمرم آید به سر، پیش دلبر
. . .
. . .

● ترانه‌ای دیگر با همین نام با شعر پرویز وکیلی (در اینجا بشنوید.)
● متن و ترانه برگرفته از: («کانال تلگرامی ترانه‌شناسی ویگن»)

* * *
♫  LP Cover  ♫

* * *

رامش: سحر آمدم نبودی

رامش سحر آمدم نبودی

سحر آمدم نبودی!
آهنگساز: حسین صمدی
انتشار ترانه: زمستان سال ۱۳۴۵

به در سَرایت ای مه، سحر آمدم نبودی!
نکنم تو را ملامت یار، اگر آمدم نبودی

من آمدم سحرگهان که خانه‌ی تو را کُنم بنفشه‌‌باران
من آمدم به شوق آن‌که بینمت سحرگهان خوشحال و خندان

من آمدم تو را ببینم
شاید که خار غم ز دل برچینم، آه
ز بخت بد تو رفته بودی
دیوانه‌تر شد این دل مسکینم، آه

خدا، خدا کًنم که شبها
ببینمت به خواب و رؤیا
نهان شوی ز من چرا!
ای فتنه‌گر مشو دیگر از دست من گریزان
ترسم از این جدایی‌ها روزی شوی پشیمان!

● متن ترانه برگرفته از کانال: «دیسکوگرافی رامش»

* * *

عارف: رقص شیخانی

عارف رقص شیخانی

شیخانی (رقص شیخانی)
کلام: تورج نگهبان / خواننده:‌ عارف
بر آهنگ: ترانهٔ آسوری «براتد کوخا» با صدای داریوش ساعتلو

دست‌افشان شو مستانه به نوای دل دیوانه
آتش در ساغرم کن که بسوزدم این پیمانه
قصه غم‌ها رفت از یاد، به سر آمده این افسانه
با آهنگ شیخانه تو برقص و بخوان مستانه
برخیز اکنون غوغا کن، بی‌پروا مستی ها کن
خندان، رخ غمگینم از خنده‌ی مینا کن
دل غمزده‌ام تا امشب بشود ز غم تو بیگانه
با آهنگ شیخانه تو برقص و بخوان مستانه

بر گِرد شمع رویت دل من شده چون پروانه
گویی سرمست از عشقم من و باده و این پیمانه
قصه غم‌ها رفت از یاد، به سر آمده این افسانه
با آهنگ شیخانه تو برقص و بخوان مستانه
برخیز اکنون غوغا کن، بی‌پروا مستی ها کن
خندان، رخ غمگینم از خنده‌ی مینا کن
دل غمزده‌ام تا امشب بشود ز غم تو بیگانه
با آهنگ شیخانه تو برقص و بخوان مستانه

● متن و ترانه برگرفته از کانال: «ترانه‌شناسی عارف»

* * *
نمونه‌ی فارسی شده‌ی ترانه‌های مشهور

* * *

عهدیه: بی‌تو هرگز (مجموعه ترانه‌ها)

عهدیه بی تو هرگز

بی‌‌تو هرگز (قصه دلها) [+]
شعر: محمدعلی شیرازی
آهنگ: انوشیروان روحانی
خواننده: عهدیه
ترانه فیلم: روسپی

هرگز، هرگز، هرگز بی‌تو نمی‌خندم
بی‌تو بر دل عشقی هرگز نمی‌بندم

خدا، خدا، خدایا
اگر به کام من جهان نگردانی، جهان بسوزانم
اگر خدا، خدایا مرا بگریانی، من آسمانت را به غم بگریانم
منم که در دل ز نامرادی فسانه‌ها دارم
منم که چون گل شکفته بر لب ترانه‌ها دارم

هرگز، هرگز، هرگز بی‌تو نمی‌خندم
بی‌تو بر دل عشقی هرگز نمی‌بندم

تو بیا فروغ آرزوها، که رنج جستجو را پایان تویی
تو بیا که بی‌تو آه سردم، که بی‌تو موج دردم، درمان تویی
منم که در دل ز نامرادی فسانه‌ها دارم
منم که چون گل شکفته بر لب ترانه‌ها دارم

هرگز، هرگز، هرگز بی‌تو نمی‌خندم
بی‌تو بر دل عشقی هرگز نمی‌بندم

* * *
♫  LP Cover  ♫

* * *

منوچهر: کوههای بختیاری

منوچهر سخایی کوههای بختیاری

کوههای بختیاری
شعر: سیروس آرین‌پور
آهنگ: محلی بختیاری
خواننده: منوچهر سخایی

سر کوه های بختیاری کمین بنشینُم
صد قطار خالی کنُم دشمن ببینُم
سر گل توی ده ما، عروسیه
چشم دشمن کور بشه، توی خونه‌ی دوست، روبوسیه

گلی چیدُم که هرگز کس نچیده
ز گلزاری که بلبل کم پریده
گرفتُم شاخه‌ی بی‌حد بلندی
که هرگز دست نامحرم ندیده

شیر اگر سنگر بگیره روبرو
مار اگر چنبر زنه بر پشتِ‌مو
بال شاهین بشکنُم، پَرپَر کنُم
وای! جون فدای کاکل دلبر کنُم
. . .
. . .

● بر ملودی این آهنگ، ترانه‌ «یادگاری» با صدای ویگن اجرا شده است. (در اینجا بشنوید.)

* * *

عارف: جون تو، جون عروس

عارف جون تو جون عروس

جون تو، جون عروس
ترانه‌سرا: پرویز وکیلی
آهنگساز: چنگیز عسگرپور
خواننده: عارف
انتشار: ۱۳۴۴

عروس قشنگه والا!
گل صدرنگه والا!
لبش چو لاله، گلگون
چون غنچه تنگه والا!

اشک شادی در پای عروس
ریزد چشم بابای عروس

گلی که داده تابش
به آب دیده، آبش
بسته تو برگ شمشاد
داده به دست دوماد

ماهِ دو هفته، های‌های
خونه‌ی بخته های‌های

دوماد، گل تاج خروس
جون تو و جون عروس
. . .
. . .
عروس چو شاخه سنبل
کمر باریکه والا!
زلفای سیاشو ببین
شب تاریکه والا!
. . .
. . .

* * *

رامش:‌ یاالله زود منو برسون (ترانه فیلم)

رامش یاالله زود منو برسون

یالا زود منو برسون!
آهنگساز: زاون اوهانیان
ترانه‌سرا: کریم فکور
خواننده:‌ رامش
ترانه فیلم:‌ آشیانه خورشید
انتشار ترانه: پاییز سال ۱۳۴۶

از رهِ جنگل شیهه‌کشون
تند و سبک چون آب روون
یالا منو زودتر برسون
تا دم دهکده‌مون،
در برِ یار جوون

تنگ غروب، خرم و شاد چون میام از سر کار
مرغ دلم پَر می‌زنه بهر نوازش یار!

او چون دریا بی‌آرام، من خندان چون خورشیدم
در خوش‌رویی، در دلجویی چون او یاری کم دیدم
یالا زودتر، که از شوق او اکنون لرزان چون بیدم

● این ترانه پس از ایجاد تغییراتی در شعر و تنظیم آن، برای اجرا در رادیو نیز ضبط شده است.
● متن و ترانه برگرفته از کانال: «دیسکوگرافی رامش»

* * *
♫  LP Cover  ♫

* * *

امیر رسایی: گربه شاخت نزنه!

امیر رسایی گربه شاخت نزنه

گربه شاخت نزنه!
ترانه‌سرا: عباس کارگر
آهنگساز: محمود قراملکی
خواننده: امیر رسایی
اجرا: ۱۳۴۸

آسه برو! آسه بیا! که گربه شاخت نزنه
انگشت بلور، چنگال طلا به چشمون زاغت نزنه

تو با نگاه جادو افسون به کارم کردی
عزیز مهربونم کی دیگه برمی‌گردی
من که به جز تو کسی در این دنیا ندارم
از این همه دورویی راستی راستی شکارم

تو این زمونه هیچکس درد منو ندونه
تو هیچ خط کتابی قصه‌ی منو نخونه
شب که میشه چشم من تا صبح بیدار می‌شینه
شاید بیایی از ره بازم تو رو ببینه

پنهون نباشه از تو دل واست پر میزنه
آسه برو! آسه بیا! که گربه شاخت نزنه

* * *

اصطلاحات زبان فارسی در ترانه‌های ایرانی

* * *

رامش: روزگار من (ترانه فیلم)

رامش روزگار من

روزگار من
ترانه‌سرا: تورج نگهبان
آهنگساز: همایون خرم
خواننده: رامش
ترانه فیلم:‌ زیر گنبد کبود
انتشار ترانه: پاییز سال ۱۳۴۶

ای خدا روزگار من، انتظار من، بی‌ثمر کردی!
بی‌وفا ای فلک چرا شام تار من بی‌سحر کردی؟

ای خدا، ای خدا، از چه این همه غم داده‌ای به دلم؟!
ای خدا تو بگو، بعد از این چه کنم؟

بی‌قرارم، من به جایی رَه ندارم!
این زندگی چرا به ما وفا نداره؟
دل‌خونم این چه زندگی، چه روزگاره!

ای فلک از تو شِکوه‌ها دارم!
شِکوه‌ها از خلق خدا دارم!
. . .

* *‌ *